Hồng Ngọc -
Hiếm có sản phẩm nào trên thị trường mà có thời gian chuẩn bị dài cả chục năm với nhiều văn bản pháp lý nhưng vẫn cứ lận đận như xăng sinh học E5 RON 92. Và rất có khả năng, khi cần thì các cây xăng không đủ xăng loại này để bán ra thị trường.
Theo quy định của Chính phủ, kể từ ngày 1-1-2018 sẽ dừng bán xăng khoáng RON 92, thay vào đó sẽ bán xăng ethanol E5 RON 92 (E5 RON 92) và xăng khoáng RON 95. Tuy nhiên, trong một báo cáo của Bộ Công Thương vào tuần trước đã lo ngại lượng cồn sản xuất trong nước không đủ để phối trộn thành E5 RON 92 theo yêu cầu.
Gần chục năm qua, hàng loạt dự án sản xuất ethanol ra đời nhưng đa phần các dự án này đều gặp bế tắc, nếu không dở dang thì cũng tạm thời đóng cửa. Doanh nghiệp thì cho rằng do lộ trình bán xăng E5 đại trà nhiều lần lỡ hẹn, mấy năm qua chỉ là thí điểm ở một số địa phương, do vậy mà các nhà máy ethanol gặp khó.
Theo tính toán, nếu 7 nhà máy ethanol hoạt động hết công suất sẽ cho ra khoảng 500.000 m3 ethanol, từ đó có thể pha được khoảng 10 triệu m3 xăng E5, thừa so với nhu cầu xăng E5 trong nước. Tuy nhiên, theo báo cáo của Bộ Công Thương, trong số 7 nhà máy, chỉ có 2 nhà máy có khả năng cung cấp ethanol dùng để phối trộn xăng E5.
Bộ Công Thương tính toán tổng lượng xăng tiêu thụ trong nước năm 2016 đạt khoảng 7,4 triệu m3. Trong đó, xăng E5 RON 92 khoảng 590.000 m3, tức 8%, xăng khoáng khoảng 6,81 triệu m3 (chiếm khoảng 92%), trong đó xăng khoáng RON 92 khoảng 4,76 triệu m3. Như vậy, trường hợp chuyển toàn bộ việc tiêu thụ xăng khoáng RON 92 sang xăng E5 RON 92 bắt đầu từ ngày 1-1-2018 như quy định, dự báo tổng lượng xăng E5 tiêu thụ trên cả nước khoảng 5,35 triệu m3.
Như đã nói bên trên, việc cung cấp ethanol chủ yếu chỉ từ hai nhà máy, với công suất 200.000 m3/năm, đủ để phối trộn thành 3,9 triệu m3 xăng E5/năm. Các nhà máy khác thì có nhà máy đang tạm dừng sản xuất do thua lỗ, có nhà máy đang làm thủ tục phá sản.
Giả định hai nhà máy sản xuất ethanol nói trên chạy hết công suất thì cũng không đủ ethanol để phối trộn cho nhu cầu của thị trường xăng E5 RON 92, mà cần phải phục hồi hoạt động các nhà máy ethanol đang đóng cửa.
Một số doanh nghiệp đầu mối xăng dầu trong một cuộc họp gần đây đã lo ngại tình trạng thiếu ethanol trong nước để phối trộn thành xăng E5 và mong muốn Chính phủ cần có chính sách cho doanh nghiệp nhập khẩu ethanol từ nước ngoài.
Có thể thấy, chính sách hướng tới việc dùng xăng sinh học để giảm thiểu ô nhiễm môi trường vẫn đang gặp khó. Biết đâu một hai năm tới, khi thị trường không còn xăng khoáng RON 92, thay vào đó là xăng sinh học E5 RON 92, các đầu mối kinh doanh xăng dầu lại than “lúc cần thì không có đủ”.
