N.H. -
Sau vụ việc nhiều con thú thoát khỏi vườn thú Vinpearl Safari, đã có nhiều ý kiến khác nhau về chuyện nhốt hay không nhốt thú để làm cảnh, để bán vé lấy tiền. Riêng tôi, qua những điều xảy ra trong thực tế, tôi thấy rằng nuôi nhốt cũng là một cách bảo tồn.
Giáo viên dạy động vật học của tôi ở trường Đại học Đà Lạt từng cho rằng việc công bố một loài động vật quý hiếm nào đó có ở Việt Nam chẳng khác nào là đang viết một bài điếu văn cho loài này, vì ngay sau đó chúng sẽ khó mà có cuộc sống yên ổn.
Ông kể lại rằng những năm đầu thập niên 90 của thế kỷ 20, Việt Nam phát hiện có tê giác một sừng, hay còn gọi là tê giác Java ở Vườn quốc gia Cát Tiên. Lúc ấy các nhà sinh học nêu ý kiến nên bắn thuốc mê rồi đem chúng vào vườn thú mới hy vọng bảo tồn được, còn để chúng sống ngoài tự nhiên (trong vườn quốc gia) sẽ bị tuyệt chủng. Nhưng cách đó đã không được chọn.
Và ngày 25-10-2011, Việt Nam đã phải thông báo cho thế giới về việc tê giác một sừng đã tuyệt chủng tại Việt Nam. Thật tiếc, vì nếu nuôi nhốt tê giác một sừng thì Việt Nam có thể còn lưu giữ được nguồn gen quý hiếm này.
Có lẽ ít ai biết rằng đã từ lâu cá sấu trong khu Bàu Sấu ở Vườn quốc gia Cát Tiên đã bị đánh bắt hết, số lượng cá sấu đang được bảo tồn ở Bàu Sấu là nhờ Thảo Cầm Viên TPHCM nuôi rồi thả ra. Không chỉ vậy, cá sấu ở Cần Giờ được nuôi nhốt để làm du lịch, cũng có nguồn gốc từ Thảo Cầm Viên.
Tuần trước, tại Vườn quốc gia Cúc Phương, Ninh Bình, Trung tâm Nghiên cứu và Bảo tồn động vật hoang dã (Save Vietnam’s Wildlife) đã khai trương trung tâm giáo dục và bảo tồn tê tê – con trút.
Thời gian qua, tê tê là một loài được săn bắn và tiêu thụ bất hợp pháp trên thị trường với số lượng lớn. Vì thế, người ta đem nhốt tê tê cho trẻ em vào xem, như các vườn thú đang làm, với hy vọng giáo dục cho trẻ tình yêu động vật. Qua đó, sẽ giúp bảo tồn loài này. Ngoài ra, việc nuôi nhốt cũng là một cách để bảo vệ chúng không bị săn bắt vô tội vạ ngoài tự nhiên.
Việc nuôi nhốt thú theo tôi vẫn nên thực hiện với một số loài nhưng phải tạo cho chúng môi trường sống như ngoài tự nhiên. Ai đi Singapore sẽ thấy đây là đất nước nhiệt đới, nhưng vẫn có những vườn thú nuôi những con thú ở vùng hàn đới, ôn đới nhờ hệ thống làm lạnh.
