Bộ Y tế cho biết các bệnh lý tuyến giáp như bướu cổ, cường giáp, suy giáp, ung thư tuyến giáp… đang ngày càng gia tăng ở Việt Nam, báo động tình trạng thiếu i-ốt của người dân trên cả nước. Thiếu muối i-ốt gây giảm khả năng tư duy, suy tuyến giáp, bướu cổ, suy giảm trí tuệ ở trẻ em, thai chết lưu và sảy thai ở phụ nữ.
Mạng lưới i-ốt toàn cầu đánh giá Việt Nam nằm trong số 19 nước có tình trạng thiếu i-ốt cao nhất trên thế giới, nguyên nhân là do nhiều gia đình không có thói quen sử dụng muối i-ốt trong bữa ăn hàng ngày.
Theo kết quả điều tra đánh giá các mục tiêu về trẻ em và phụ nữ (MICS) năm 2011, chỉ có 45% hộ gia đình ở Việt Nam đang sử dụng muối i-ốt, thấp hơn nhiều so với mức khuyến cáo toàn cầu về phổ cập sử dụng muối i-ốt toàn dân là 90%; gần 30% trẻ em dưới 5 tuổi, 37% phụ nữ mang thai bị thiếu máu.
Theo các bác sĩ chuyên khoa nội tiết, cơ thể con người không tự tổng hợp được i-ốt mà hoàn toàn phải được cung cấp từ bên ngoài, chủ yếu từ lương thực, thực phẩm, một phần qua không khí và việc bổ sung i-ốt phải thường xuyên, liên tục chứ không phải chỉ trong một lần, một lúc, một giai đoạn. Nhu cầu tiêu thụ i-ốt được khuyến cáo hàng ngày là 90 μg/ngày cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ dưới 6 tuổi; 120 μg/ngày cho trẻ em từ 6-12 tuổi và 150 μg/ngày đối với thanh thiếu niên và người trưởng thành. Phụ nữ mang thai và cho con bú nên tiêu thụ 250 μg i-ốt mỗi ngày.
Để phòng ngừa các rối loạn thiếu i-ốt (CRLTI), Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) khuyến cáo người dân cần tăng cường sử dụng muối i-ốt thay vì sử dụng gia vị chế biến sẵn như bột canh và hạt nêm như hiện nay. Lưu ý bổ sung lượng i-ốt cần thiết cho cơ thể bằng những loại thực phẩm giàu chất i-ốt như các loại hải sản (tôm, cua, cá, ghẹ…), rong biển, tảo biển, các loại rau xanh đậm (như rau dền, rau đay, mồng tơi, rau ngót…), trái cây tươi, thịt và sữa… Các bác sĩ cũng cho biết, việc sử dụng muối i-ốt trong chế biến thực phẩm không gây ra các tác động bất lợi nào tới màu và mùi vị của thức ăn.
Hiện trên thế giới đã có 130 quốc gia quy định bắt buộc bổ sung và 69 quốc gia yêu cầu sử dụng muối i-ốt cho thực phẩm chế biến.
Anh Minh
