Về Đà Nẵng, thăm ngôi làng cổ hơn 500 năm bên dòng sông Yên

(SGTT) - Cách trung tâm thành phố Đà Nẵng chừng 10km về hướng Tây Nam, làng cổ Phong Nam thuộc phường Hòa Xuân với tuổi đời hơn 500 năm vẫn gìn giữ được những nét xưa đặc trưng của một làng quê Trung bộ với lũy tre xanh, những đình miếu cổ kính, cánh đồng làng, những ngôi nhà cổ…

Một góc làng cổ Phong Nam nhìn từ không trung.

Theo các tư liệu, làng cổ Phong Nam có bề dày lịch sử lâu đời với tiền thân là làng Phong Lệ thuộc xứ Đà Ly - được khai phá từ đời nhà Hồ năm 1404. Vào năm Thành Thái thứ 8 (1896), do địa dư quá rộng, sông Yên chảy ngang làm “cách trở đò giang”, nên chính quyền bấy giờ chia làng Phong Lệ thành Phong Lệ Bắc (Phong Bắc) và Phong Lệ Nam (Phong Nam).

Tại làng Phong Nam còn giữ được 5 ngôi nhà cổ với tuổi đời hơn trăm năm.

Theo gia phả các vị tiền hiền làng, những chủ nhân người Việt đầu tiên của vùng đất này từ Thanh - Nghệ - Tĩnh theo quân lính đi thực thi nhiệm vụ theo lệnh triều đình hoặc chạy loạn, tìm nơi định cư mới sinh sống, đã khai canh khai cơ nơi đây. Qua năm tháng, các thiết chế tín ngưỡng được xây dựng và không ngừng được tiếp thu, sáng tạo, lưu giữ và trao truyền qua nhiều thế hệ. Đặc biệt đây cũng là nơi “chôn nhau cắt rốn” của danh nhân Ông Ích Khiêm.

Miếu Thái Giám và cây chân chim cổ thụ cùng luỹ tre làng - những nét xưa còn lại ở làng Phong Nam.

Vào tháng 3-2025, chính quyền địa phương triển khai đề án “Làng văn hóa đặc trưng” đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 với kinh phí hơn 75 tỉ đồng và ra mắt HTX Du lịch cộng đồng Nông nghiệp sinh thái Hòa Châu nhằm bảo tồn và phát triển làng cổ Phong Nam.

Khuôn viên di tích cấp thành phố - Đình Thần Nông, đây là nơi thờ vị thần của nông nghiệp trong tâm thức người xưa.

Lễ rước Mục đồng, hoạt động văn hoá – tín ngưỡng đặc trưng của vùng đất Phong Nam.

Thông qua các hoạt động do HTX Du lịch cộng đồng Nông nghiệp sinh thái Hòa Châu tổ chức, du khách có thể trải nghiệm nét quê xưa tại làng cổ Phong Nam như: tập làm nông dân đi hái rau, thăm đồng, mò cua, bắt ốc, thả diều, thưởng thức ẩm thực đồng quê dưới mái nhà cổ trăm năm hay đơn giản là dạo chơi dưới con đường rợp bóng tre xanh.

Ông Nguyễn Đình Nhàn, người sáng lập HTX, chia sẻ: "Chúng tôi liên kết với 15 hộ nông dân địa phương để tổ chức các hoạt động trải nghiệm văn hóa làng xã cho du khách; hướng tới phát triển du lịch bền vững, phát huy giá trị văn hóa và sản phẩm nông nghiệp đặc trưng".